Tại sao dinh dưỡng lành mạnh lại quan trọng với người lớn tuổi?

01/08/2023

Dinh dưỡng đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với cơ thể ở bất cứ độ tuổi nào, điều này đã được khoa học cũng như thực tiễn cuộc sống chứng minh một cách hoàn toàn thuyết phục. Thêm nữa, theo các chuyên gia dinh dưỡng, giai đoạn 40 tuổi trở đi, cơ thể bắt đầu có nhiều dấu hiệu về việc suy giảm chức năng của các cơ quan tiêu hóa, tim mạch, tiết niệu… ảnh hưởng tới cách cơ thể hấp thụ thức ăn, nhu cầu dinh dưỡng cũng như khẩu vị. Vì vậy, việc có chế độ dinh dưỡng riêng biệt và phù hợp sẽ giúp người ở độ tuổi này ngăn ngừa lão hóa, phòng chống bệnh tật tuổi già và sống khỏe mạnh, hạnh phúc hơn.

Các chất dinh dưỡng quan trọng nhất khi bạn già đi

Chế độ dinh dưỡng cho người lớn tuổi có nhiều khác biệt so với trẻ em, trẻ vị thành niên và người trưởng thành, nhưng vẫn phải đảm bảo cung cấp đủ 4 nhóm thực phẩm chính: carbohydrate, protein, lipit, vitamin và khoáng chất để cơ thể duy trì sự sống, vận động và phát triển cân bằng. 

Tuy nhiên, việc già đi dẫn đến hàng loạt các thay đổi trong cơ thể bao gồm nhu cầu dinh dưỡng và calo, cụ thể là cần nhận được nhiều chất dinh dưỡng và ít calo hơn. Các chất dinh dưỡng đặc biệt quan trong khi bạn già đi bao gồm protein, vitamin D và canxi, điều này được giải thích cụ thể như sau:

– Cơ bắp là nơi lưu trữ các axit amin, chúng được sử dụng để sản xuất năng lượng và xây dựng cơ bắp khi nguồn cung cấp thấp hoặc nhu cầu cao. Cụ thể là khi nhu cầu trao đổi chất lớn hơn quá trình tổng hợp protein thì cơ bắp sẽ bị mất một cách nhanh chóng và quá trình lão hóa là nguyên nhân phổ biến dẫn đến sự mất cân bằng này. Điều này làm cho người lớn tuổi thường bị mất cơ bắp và sức mạnh, khối lượng cơ bắp giảm khoảng 3–8% mỗi thập kỷ. 

Khối lượng cơ và sức mạnh bị mất đi theo tuổi tác

Canxi và vitamin D được xem là các chất dinh dưỡng quan trọng nhất khi bạn già đi. Việc giảm hấp thu canxi cũng có thể là do thiếu vitamin D, vì lão hóa sẽ khiến cơ thể sản xuất chất này kém hiệu quả. Cơ thể tạo ra vitamin D từ cholesterol trong da khi tiếp xúc với ánh sáng mặt trời. Tuy nhiên, lão hóa làm cho da mỏng hơn, dẫn đến giảm khả năng tạo vitamin D. Những thay đổi này khiến người già không nhận đủ canxi và vitamin D, thúc đẩy mất xương và tăng nguy cơ gãy xương.

Các thử nghiệm lâm sàng ở Đại học Oregon State (Mỹ) chỉ ra rằng bổ sung ít nhất 800 IU/ngày vitamin D có thể làm giảm nguy cơ té ngã và gãy xương ở người lớn tuổi.

Canxi và vitamin D có ảnh hưởng rất lớn đến chức năng xương khớp của cơ thể khi già đi. (Ảnh: Freepik)

Theo Ban Thực phẩm và Dinh dưỡng Viện Y Tế Hoa Kỳ, một người trưởng thành trung bình mỗi ngày cần ít nhất 0.8 gram protein (đạm) trên 1kg thể trọng. Nhưng theo nghiên cứu của những chuyên gia ngày nay, nhu cầu hàm lượng đạm của người lớn tuổi như vậy là không đủ, người già mỗi ngày có nhu cầu đạm cao hơn người trẻ. Vì chức năng hệ tiêu hóa suy giảm, cộng thêm quá trình lão hóa diễn ra nhanh hơn.

Vậy nên chế độ dinh dưỡng người lớn tuổi cần được cung cấp đạm với hàm lượng cao, đây được xem là mối ưu tiên hàng đầu, ngoài ra còn phải dễ tiêu hóa và hấp thu chẳng hạn như các loại thịt, cá, đậu đỗ, sữa và các chế phẩm, trứng. Một lưu ý quan trọng rằng protein từ động vật chứa nhiều axit amin thiết yếu hơn nhưng kết hợp nhiều loại thực phẩm thì sẽ mang tới sự phối hợp để có đầy đủ các axit amin mà cơ thể cần.

Chế độ dinh dưỡng cho người lớn tuổi cần được cung cấp đạm với hàm lượng cao. (Ảnh: Drvaidyas)

Bổ sung dinh dưỡng đúng và đủ cho người lớn tuổi

Lượng vitamin D được Viện Y học ứng dụng Việt Nam thuộc Tổng hội y học Việt Nam khuyến nghị là 600 đơn vị quốc tế (IU) cho hầu hết người lớn và trẻ em. Trẻ sơ  sinh cần khoảng 400 IU, trong khi người lớn trên 70 tuổi cần ít nhất 800 IU.

Hầu hết mọi người có thể nhận đủ vitamin D khi tiếp xúc ngoài trời với ánh nắng trực tiếp trên da. Vitamin D cũng được tìm thấy trong nhiều loại cá, chẳng hạn như cá hồi và cá trích.

Đồng thời, để chống lại tác động của lão hóa đến mức canxi, bạn cần phải đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng này, khoảng trên 1000mg , thông qua các loại thực phẩm có nhiều canxi bao gồm sản phẩm từ sữa và rau lá xanh đậm. 

Nguồn cung cấp Vitamin D và Canxi  (Ảnh: Verywell Health)

Bên cạnh, các nhóm chất dinh dưỡng được đề cập ở trên thì vấn đề mất nước ở người lớn tuổi cũng cần được chú trọng, bởi lẽ so với người trưởng thành thì nguy cơ mất nước người lớn tuổi cao hơn. Càng cao tuổi, chức năng thận suy giảm nên nguy cơ mất nước trở nên khó kiểm soát hơn cùng với đó là các căn bệnh mãn tính như tiểu đường, người đang sử dụng thuốc nhuận tràng, thuốc lợi tiểu có khả năng mất nước cao hơn người bình thường. Do vậy, cần đảm bảo rằng thường xuyên bổ sung chất lỏng trong ngày, có thể bao gồm nước, nước trái cây, sữa, nước dùng hoặc thực phẩm có hàm lượng nước cao.

Nguồn cung cấp dinh dưỡng phù hợp với cơ thể người lớn tuổi

Viện Lão khoa Hoa Kỳ (The National Institute on Aging) đưa ra lời khuyên về việc lựa chọn dinh dưỡng cho người già là chế độ dinh dưỡng DASH. Chế độ DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) được xây dựng bởi Viện tim, phổi và máu quốc gia Hoa Kỳ (National Heart, Lung and Blood Institute) tập trung vào các nhóm thực phẩm tốt, vừa giàu dinh dưỡng vừa có tác dụng giảm huyết áp, tăng cường sức khỏe tim mạch và hệ miễn dịch người cao tuổi được khuyến khích giảm Natri, bổ sung sữa, thịt, rau củ quả, ngũ cốc… hằng ngày vào cơ thể. 

Chế độ DASH  được khuyến nghị áp dụng cho người lớn tuổi để tăng cường sức khỏe. (Ảnh: nhlbi.nih.gov)

Chế độ dinh dưỡng này cũng đã được các chuyên gia dinh dưỡng nghiên cứu và kết hợp để đưa vào sản phẩm Nutricare Gold. Với công thức 3 tốt cho cơ- xương, tim mạch và hệ miễn dịch, Nutricare Gold là lựa chọn phù hợp cho chế độ dinh dưỡng khoa học, phục hồi sức khỏe, cải thiện chức năng ở người lớn tuổi. Thành phần có chứa đạm chất lượng cao HMB (β-Hydroxy, β-Methylbutyrate) cùng với Arginine, BCAA, Canxi, Magie, Nutricare Gold hỗ trợ tăng cường hệ cơ, phòng chống loãng xương, tăng cường vận động cho người lớn tuổi. Thêm vào đó, việc cung cấp chất béo không no có nguồn gốc thực vật MUFA, PUFA và không chứa cholesterol từ sản phẩm này giúp giảm tình trạng xơ vữa động mạch, tốt cho tim. Nutricare Gold còn mang đến nguồn dinh dưỡng dưỡng cân đối với 27 vitamin & khoáng chất cùng hệ Antioxidants (vitamin A, C, E & Selen) giúp tăng cường hệ miễn dịch, phục hồi sức khỏe.

Người cao tuổi nên có một chế độ dinh dưỡng hợp lý, giữ tinh thần thoải mái và duy trì vận động vừa sức để cải thiện sức khỏe, ngăn ngừa các bệnh mãn tính, làm chậm quá trình lão hóa và có tuổi thọ dài hơn. Và quan trọng hơn hết, không bao giờ là quá muộn để quan tâm và chăm sóc sức khỏe của bản thân và những người bạn yêu thương, nâng cao chất lượng cuộc sống.

Tài liệu tham khảo:

1. Volpi E, Nazemi R, Fujita S. Muscle tissue changes with aging. Curr Opin Clin Nutr Metab Care. 2004 Jul;7(4):405-10. doi: 10.1097/01.mco.0000134362.76653.b2. PMID: 15192443; PMCID: PMC2804956.

2. Recommendation, L. P. I. “Vitamin D metabolism.”, https://lpi.oregonstate.edu/book/export/html/159

3. Wu, Guoyao. “Dietary protein intake and human health.” Food & function 7.3 (2016): 1251-1265.

4. https://vienyhocungdung.vn/huong-dan-dinh-duong-ve-canxi-va-vitamin-d-20170331153658637.htm

5. Daily, R. D. A. “Calcium and calcium supplements: Achieving the right balance.”, https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/nutrition-and-healthy-eating/in-depth/calcium-supplements/art-20047097

6. DASH, WWKB. “The DASH diet for high blood pressure: from clinical trial to dinner table.” Cleveland Clinic journal of medicine 71.9 (2004): 745.

7. LeBoff, Meryl S., et al. “Supplemental vitamin D and incident fractures in midlife and older adults.” New England Journal of Medicine 387.4 (2022): 299-309.

8. Fuss, Michel, et al. “Calcium and vitamin D metabolism in granulomatous diseases.” Clinical rheumatology 11 (1992): 28-36.

9. Said, Marwa S., et al. “Effect of DASH diet versus healthy dietary advice on the estimated atherosclerotic cardiovascular disease risk.” Journal of Primary Care & Community Health 12 (2021): 2150132720980952.

10. Juraschek, Stephen P., et al. “Effects of diet and sodium reduction on cardiac injury, strain, and inflammation: the DASH-sodium trial.” Journal of the American College of Cardiology 77.21 (2021): 2625-2634.

11. Sipila, S. A. R. I. A. N. N. A., and H. A. R. R. I. Suominen. “Effects of strength and endurance training on thigh and leg muscle mass and composition in elderly women.” Journal of applied physiology 78.1 (1995): 334-340.

12. Walrand, Stephane, et al. “Functional impact of high protein intake on healthy elderly people.” American Journal of Physiology-Endocrinology and Metabolism 295.4 (2008): E921-E928.

13. https://vienyhocungdung.vn/huong-dan-dinh-duong-ve-canxi-va-vitamin-d-20170331153658637.htm

14. https://vinmec.com/vi/tin-tuc/thong-tin-suc-khoe/suc-khoe-tong-quat/nguyen-nhan-va-trieu-chung-cua-tinh-trang-mat-nuoc-o-nguoi-lon-tuoi/?link_type=related_posts

 

Có thể bạn quan tâm

Hướng dẫn chăm sóc dinh dưỡng đối với trẻ biếng ăn

Giai đoạn từ 1 – 5 tuổi là “độ tuổi vàng” xác định tầm vóc tương lai của trẻ, tuy...
Xem thêm

Nghiên cứu lâm sàng công thức dinh dưỡng giúp trẻ tăng cường đề kháng, cải thiện cân nặng và chiều cao

ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU Hiệu quả bổ sung sữa bột ColosCare lên tình trạng dinh dưỡng, sức khỏe của trẻ...
Xem thêm

Nhu cầu dinh dưỡng khuyến nghị cho người Việt Nam

Mỗi cá thể, mỗi độ tuổi, mỗi giới tính, mỗi loại hình công việc khác nhau sẽ có nhu cầu...
Xem thêm